Mladi okreću leđa Đorđi Meloni

Visoka izlaznost na martovskom referendumu pokazala je da bi birači mlađi od 35 godina mogli imati presudnu ulogu na izborima 2027.

Vlada italijanske premijerke Đorđe Meloni sve je nepopularnija među mladim biračima, pokazuju istraživanja javnog mnjenja, što bi moglo skupo da je košta uoči parlamentarnih izbora koji bi trebalo da budu održani naredne godine.

Otkako je 2022. došla na vlast, Meloni je malo učinila na ekonomskom planu kako bi povećala mogućnosti za mlade, kažu analitičari, dok je istovremeno usvojila niz mjera za jačanje reda i bezbjednosti koje često nesrazmjerno pogađaju upravo njih.

Rezultat je sve veće nezadovoljstvo među biračima od 18 do 34 godine, što bi moglo biti presudno na izborima 2027, koji se, prema sadašnjim pokazateljima, oblikuju kao tijesna trka između njene desničarske koalicije i opozicije lijevog centra.

“Mlađi birači se jasno okreću lijevom centru”, rekao je za Rojters Lorenco Preljasko, direktor agencije za istraživanje javnog mnjenja Youtrend.

Koalicija Melonijeve, koju čine njena stranka Braća Italije (FDI), Liga Matea Salvinija i umjerenija Forca Italija ministra spoljnih poslova Antonija Tajanija, sada ima podršku manju od 30 odsto među biračima mlađim od 35 godina, rekao je Preljasko.

Poređenja radi, opozicioni blok kojim dominiraju Demokratska partija (PD), Pokret pet zvjezdica i Savez ljevice i zelenih (AVS) u istoj starosnoj grupi ima podršku od gotovo 50 odsto.

Na vrhuncu popularnosti Meloni 2023. godine, istraživanja Youtrenda pokazivala su da je samo njena stranka među mladima imala približno onoliku podršku koliku danas ima čitava vladajuća koalicija.

Mladi Italijani pokazuju i isti rodni jaz u političkim opredjeljenjima kakav se bilježi u drugim evropskim zemljama – muškarci češće glasaju za desnicu, dok žene više podržavaju ljevicu, pokazala je prošlogodišnja studija milanskog Univerziteta Bokoni, zasnovana na podacima agencije SWG.

Najizraženije razlike među strankama zabilježene su kod podrške stranci Braća Italije: podržava je 15 odsto muškaraca od 18 do 29 godina, ali svega 4,2 odsto žena iste dobi. Pokret pet zvjezdica, s druge strane, podržava 18 odsto žena mlađih od 30 godina, a samo 5,1 odsto muškaraca.

Lorenco De Sio, profesor političkih nauka na rimskom univerzitetu Luis, rekao je da je glavni razlog neprijateljskog odnosa mladih prema vladi njena pasivnost u ekonomskoj politici.

“Meloni nije sprovela nijednu značajnu ekonomsku reformu”, rekao je.

“To vam odgovara ako imate koristi od postojećeg stanja, ali je veoma loše za one koje taj sistem najmanje štiti, a to su često mladi”.

Stopa zaposlenosti Italijana od 15 do 24 godine najniža je među 21 zemljom eurozone, pokazuju podaci Eurostata, a Italija u obrazovanje ulaže manje od gotovo svih svojih partnera u tom bloku.

Mladi diplomac u Njemačkoj u prosjeku zarađuje 80 odsto više od svog italijanskog vršnjaka, prema podacima Banke Italije, dok desetine hiljada mladih Italijana svake godine napuštaju zemlju u potrazi za boljim prilikama u inostranstvu.

Podrška vladi među biračima mlađim od 35 godina iznosi svega 25 odsto, u poređenju sa 35 odsto u ukupnoj populaciji, pokazuju podaci Youtrenda.

Meloni se suočava i sa konkurencijom za preostale glasove mladih unutar sopstvenog ideološkog tabora. Nacionalna budućnost, krajnje desna opoziciona stranka koju je u februaru osnovao bivši general Roberto Vanači, već ima podršku od oko sedam odsto.

Istraživanja pokazuju da najveću podršku ima među muškarcima srednjih godina, ali Vanači ima značajan broj pristalica i među mladima u gradovima koji se protive imigraciji i kojima se dopada njegovo obećanje da će hiljade migranata vratiti u zemlje porijekla.

“Vanači se među mladim biračima svakako drži bolje nego vladajuće stranke”, rekao je Preljasko.

Vladine bezbjednosne mjere pogodile su različite grupe, od zatvorenika do migranata, ali mladi su se često nalazili u samom središtu tih mjera.

Nakon obračuna sa rejv žurkama u prvom zakonskom dekretu vlade Meloni prije četiri godine, kasnije mjere bile su usmjerene na proizvodnju takozvanog “lakog” kanabisa, proteste na ulicama koji remete javni red, bespravno zauzimanje objekata i maloljetnički kriminal.

Na studentskom protestu širom zemlje, nazvanom “Dan bez Meloni”, u novembru prošle godine hiljade ljudi marširale su protiv bezbjednosnih dekreta, smanjenja izdvajanja za obrazovanje i podrške Meloni Izraelu u Gazi.

U jednom od najnovijih poteza, vlada je prošlog mjeseca predstavila predlog zakona kojim bi se promijenila pravila o krivičnoj odgovornosti maloljetnika.

Osobe od 14 do 17 godina koje počine krivična djela smatrale bi se potpuno odgovornim, osim ako se ne dokaže suprotno. Time bi bila preokrenuta sadašnja pravila, prema kojima sudija mora da utvrdi da su razumjele posljedice svojih postupaka.

Dekretom iz 2023. kojim su pooštrene sankcije za maloljetne prestupnike već je izazvan rast broja maloljetnika u zatvorima od 50 odsto, prema podacima organizacije za prava zatvorenika Antigone.

I dok bi tinejdžeri trebalo da budu potpuno odgovorni za svoja krivična djela, prema drugoj vladinoj mjeri ne mogu da pohađaju seksualno obrazovanje u školi bez pisane saglasnosti roditelja.

Neuspjeh Meloni da pridobije mlade često je bio prikriven njihovom biračkom apatijom. Izlaznost među mlađima od 35 godina u Italiji je obično niska, pa su oni, umjesto da nezadovoljstvo izraze glasanjem protiv vlade, jednostavno odlučivali da ne izađu na izbore.

Međutim, taj trend se naglo preokrenuo na referendumu u martu o reformi pravosuđa koju je snažno podržavala Meloni.

Na glasanje je izašlo oko 67 odsto mlađih od 35 godina, a 60 odsto njih odbacilo je reformu. Ukupna izlaznost bila je 59 odsto, pri čemu je 54 odsto birača glasalo “protiv”.

Svjesna mogućih problema, Meloni se nekoliko dana prije ključnog referenduma pojavila u nekonvencionalnom podkastu popularnog repera, pokušavajući da dopre do mlađih birača.

“Referendum je pokazao kakav uticaj mladi mogu imati ako masovno izađu na glasanje”, rekao je za Rojters De Sio. “Na narednim izborima mogli bi biti presudni.”