Deset godina od afere: “Panamski papiri” stigli svuda samo ne do optužnica

<!—->Na listi do koje je došao Međunarodni konzorcijum istraživačkih novinara (ICIJ) vezano za Crnu Goru, nalaze se imena 28 pojedinaca koji su kao odgovorna lica povezana sa 14 ofšor kompanija iz arhive panamske advokatske kancelarije Mosak Fonseka (Mossack Fonseca).

Uprkos tome što je tadašnje Specijalno tužilaštvo formiralo predmet kako bi se utvrdilo je li u ovoj aferi bilo pranja novca i utaje poreza, do danas niko nije optužen.

Istraga nagrađena Pulicerovom nagradom bila je zasnovana na curenju miliona dokumenata iz panamske advokatske firme Mosak Fonseka. Arhiva dosijea, do kojih su prvi došli novinari njemačkog lista Süddeutsche Zeitung i koji su podijelili s ICIJ-om, uključivao je detalje o finansijskim tajnama 140 političara i drugih poznatih ličnosti i vlasnika kompanija širom svijeta, te otkriva kako su premještali svoj novac kroz tajnu šemu u of-šor poreskim rajevima. Objava dokumentacije počela je 3. aprila 2016. godine. 

<!—->

Uz jednog od posrednika, advokata Marka Harisona koji je u Crnoj Gori, kao pravni savjetnik, bio učesnik brojnih privatizacionih aranžmana i poslovnih transakcija, na spisku nije bilo imena iz tadašnjeg političkog vrha Crne Gore.

Na spisku su se nalazili Vladan Kovačević, Dragan Vujačić, Srđan Stanković, Darko Perović, Nikola S. Ćetković, Ivanka Kilibarda, Milan Komljenović, Damjan Glušica, Miloš Proroković, Božidarka Komljenović, Mileva Radulović, Zvonko Vasović, Filip Vujošević, Branko Vujošević, Slobodan Perović, Aco Mrdak i stranci: Liu Dan, Roger Caurla i Ronald Peter Mortendorfer.

Ofšor kompanije sa kojima su ova lica povezana su: “Jasin Tena Ltd.” (osn. 15. marta 2001.), “Chelone Limited” (21. februar 2000.), “Din-Pharm Ltd.” (15. mart 2001.), “Marconio Ltd.” (10. avgust 2000.), “Wicked Soft S.A.” (7. jul 2009.), “NP International Limited” (23. oktobar 2003.), “Bierley Limited” (22. mart 2005.), “Velocity Transitional Solutions Ltd” (9. mart 2007.), “Sunnydale Services Limited” (29. septembar 2014.), “Amicalle Group Limited” (14. avgust 2013.), “Breakthrough PR Global Inc. (14. jun 2012.), “Transformational Development 360ºtd Limited” (25. oktobar 2007.) i “AD Moneo Ltd.) (29. maj 2009.).

<!—->

Branko Vujošević se navodio kao vlasnik kompanije Enternal Sky Trading Limited. Firma je, prema dokumentaciji, osnovana na Britanskim Djevičanskim ostrvima u avgustu 2006. godine. Kao prijavljena adresa navodi se centar Podgorice – Beogradska 9. Prve procjene su bile da se o radi o biznismenu koji je pominjan u okviru “duvanske afere” ali više detalja nije bilo poznato.

<!—->

Panama je usvojila nove zakone nakon izbijanja skandala, ali ova srednjoamerička država je godinama kasnije bila na crnoj listi Evropske unije (EU) zbog of-šor poslovanja.

Krivično djelo utaje poreza se u Panami kažnjava tek od 2019. godine i to za iznose veće od 300.000 američkih dolara godišnje.